AHŞAP BOYASIZ AHŞAP BOYAMA… Olur mu Olur!

Daha önce bilmediğiniz yeni bir semte taşınmanın belki de en kötü yanı başlarda hiç arkadaşınızın olmaması. Biz sevecen komşularımız ve gönüllülük yaptığımız dernek Jardin Bourian sayesinde hemencecik ufak çaplı bir çevre edinecek kadar şanslıydık ve hiç yalnızlık çekmiyoruz neyse ki. 

Yeni arkadaşlarımızın hepsini çok seviyoruz ancak bu ufak çevreye dahil öyle yetenekli bir kız arkadaşım var ki sormayın. Sanatçı ruhu, marifetli elleri ve hiç bitmeyen enerjisiyle kıskanılacak cinsten bir anne adayı Alex. Yaptığı binbir işten biri de ahşap oymacılığı. Bu yüzden geçenlerde konuşurken tavsiye almak amaçlı  açık mutfak (aylar sonra ilk kez bir mutfak lavabosu ile buluşmamı hatırlamak için tıklayın) ve piknik masası yaptığımız paletleri boyamak istediğimi söyledim. Kirli palet görüntüsünden kurtulmak istiyordum. O da bana ahşap boyasız ahşap boyama yapmak ister misin, diye sordu.

Tabi ki evet!

acikhava-mutfak

paletten-mutfak

Evinizde elinizin altındaki malzemeleri kullanarak hazırlayacağınız ve sadece palet değil herhangi bir ahşap mobilyayı da kolayca, boyayabileceğiniz doğal bir ahşap boyama tarifine hazır mısınız?

1. adım: Oksidasyonlayalım!

beyaz-sirke-ve-civiler

Ahşap boyama yapmadan bir hafta önce oksidasyon (paslanma) solüsyonu hazırladım ve bunu büyük bir cam kavanozun içine 10-15 tane çivi ve eski anahtar atıp içini beyaz sirke ile doldurarak yaptım. Solüsyonunu ara ara çalkalayarak ağzını hiç açmadan 1 hafta beklettim.

oksidasyon-paslanma-solusyo

Pas rengine çalan koyu grimsi bir renk aldığında solüsyon hazır demektir. Ancak solüsyonu daha uzun süre bekletip kullanım sırasında bire iki oranında beyaz sirke ile seyreltip kullanmak da mümkün. Oksidasyon solüsyonu yoğunlaştıkça, yani bekleme süresi uzadıkça, ahşap üzerinde elde edeceğiniz renk de sıcaklaşıyor/koyulaşıyor.

2. adım: Çay demleyelim!

Solüsyon kullanıma hazır hale geldikten sonra içilmeyecek kadar koyu bir çay demledim. 3 bardak suya 12 Seylan poşet çay attım ancak koyu bir Rize çayı daha iyi iş görecektir. Çay soğuduktan sonra bir fırça yardımıyla ahşaba iki kat sürdüm.

siyah-cay-ile-ahsap-boyama
Çay kullanmamızın nedeni içinde bulunan tanin (tanen) miktarı. Solüsyonumuz tanin ile reaksiyona girecek ki ahşabın rengini koyultsun ve o doğal eskitilmiş etkisini elde edelim. Örneğin, açık renkli ucuz tahtaların, çam ağacından paletler gibi, tanin seviyesi çok düşüktür. Bu yüzden ben açık mutfak için boyadığım palete iki kat çay sürdüm.

Ahşabın kendi doğal tanin miktarı çay kullanmadan da oksidasyon solüsyonu ile reaksiyona girerek ahşabın rengini değiştirmeye yetebilir ancak farklı farklı tonlara ulaşmak için çay gayet ekonomik ve ekolojik bir çözüm.

3. adım: Solüsyonlayalım!

Çay kuruduktan sonra solüsyonu palete sürmeye başladım. Ahşabın rengi solüsyonla reaksiyona girdikçe yavaş yavaş değişti. Bu yüzden solüsyonu azar azar uygulayın ve ahşabın aldığı rengi görmek için iyice kurumasını bekleyin. Ben paletin her tarafını boyamadığım için çok özenli çalışmadım ancak dikkat!!! solüsyon değdiği yeri anında oksitlendirip rengini değiştiriyor.

dogal-ahsap-boyama

Hem çay hem de oksidasyon solüsyonu sürmek için tek bir ucuz fırça kullandım. Fırçayı suyun altına tuttuğunuz anda temizleniyor. Satın aldığımız boyalardaki gibi temizlemek için tinere ihtiyacımız yok. 3. adımı uygularken eldiven giymenizi tavsiye ederim çünkü solüsyon sıçradığı anda özellikle tırnakları karartıyor. Şahsen deneyimledim ve bir hafta boyunca üç kara tırnakla gezmek zorunda kaldım. Ayrıca sirke konusunu çok fazla sevmiyorsanız bu uygulamayı açık havada yapmanızı öneririm.

Ve işte sonuç;

cay-ve-sirke-ile-ahsap-boya

cay-ile-ahsap-boyama
Duvar yükselip boruları kapatınca bir de sarmaşıkla üstünü kapattık mı şirin bir köy mutfağına dönüşecek bizim toplama mutfak 🙂

Tüm işlemler bittikten sonra rengi sabitlemek için isterseniz cila veya daha doğal bir malzeme olan keten yağı kullanabilirsiniz.  Ben zaman içerisinde rengin akibetini merak ettiğim için şimdilik böyle kullanmak istiyorum.

Bu uygulamanın en sevdiğim özelliği ekonomik olmasının yanısıra ahşabın doğal desenini, damarlarını, düğümlerini kapatmaması ve tam tersine daha da belirginleştirmesi oldu. Bu seferki bir açık hava çalışmasıydı. Gerçek çatılı bir evimiz olunca ahşap ev eşyaları üzerinde de deneylerim devam edecek.

Önemli: İstediğiniz renge ulaşmanızı sağlayacak – veya engelleyecek – üç farklı değişken olduğu için büyük bir parçayı boyamadan önce küçük parçalar üzerinde renk/ton çalışmaları yapmanızı tavsiye ederim. Kullandığınız ahşabın doğal rengi ve çeşidi, solüsyonunuzun yoğunluğu, çayınızın demi ve sürdüğünüz kat sayısı elde edeceğiniz rengi değiştirecektir.

ahsap boyama oksidasyon
Piknik masası üzerinde denemeler. Soldan sağa; ahşabın doğal rengi – sadece oksidasyon solüsyonu uygulanmış hali – önce çay ve ardından oksidasyon solüsyonu uygulanmış hali
ahsap-boyama
Çaylı halini tercih ettik ve ben paletin bu yeni rengine bayıldım! Ya siz?

~~~

İlgili Yazılar

12 comments

  1. MERHABALAR.TEİN ÜZERİNE RENKLENDİRME DOKU ÇALIŞMANIZ HAKKINDA TEŞEKKÜRLERİMİ ve AYNI ZAMANDA BELKİ FARKINDASINIZDIR BİLEMİYORUM FAKAT OSMANLI DÖNEMİ VE ROMA DÖNEMİNDE KULLANILAN BİR BOYAMA TEKNİĞİNİ DENEYİP TECRÜBE EDEREK VE EMEĞİNİZİ İNSANLARLA PAYLAŞMANIZ BENCE SİZİN ADINIZA ÇOK MUTLULUK VERİCİ.TEKRAR REŞEKKÜR EDERİZ
    Nuro

    Cevapla
  2. elif tuğçe kanak 17 Mart 2016, 14:35

    Türkan Hanım merhabalar,
    Biz paletleri iç mekanda kullanmak istiyoruz. Sizin yaptığınız uygulama öncesinde emprenye uygulamak gerekir mi yoksa direk yapılabilir mi sizce?

    Cevapla
    1. Merhabalar,
      Bu yazıda yazdığımdan başka hicbir işlem uygulamadım. Ahşap ‘boyama’ sırasında kullandığımız sirke ve sonrasında oksitlendirme emprenye görevi görüyor olabilir, o yüzden ben gerek olduğunu düşünmüyorum.
      Benim bu işlemi uyguladığım palet bir yıldır dışarda duruyor. Böcek, kurtçuk vs.den eser yok.

      Cevapla
  3. beyaz sirke türkiye’de bulmak zor. son yıllarda marketlerde üzüm sirkesine alternatif yeni yeni elma sirkesi çıktı.(… ‘fancy’ marketlerde belki vardır.)
    elma sirkesiyle deneyeyim diyorum ne dersiniz?

    Cevapla
    1. Beyaz sirkenin fancy olmayan marketlerde bulunduğunu biliyorum aslında. Alkol sirkesi olarak da geçiyor. Ama üzüm veya elma sirkesine erişiminiz daha kolay olacaksa onlar da çok rahat iş görür.

      Cevapla
  4. Fotograflar ne yazik ki acilmiyor. O yuzden hayal edemedim tam. Ben de bahce kapisini boyamayi dusunuyordum ama agac rengini de cok sevdigim icin renk secemiyorum. Kapiya biraz bakim yaptim ve su an yamali yamali duruyor uzerindeki acik renk malzeme yuzunden. Ama sanirim bu boyasiz boyama tekniginin cok da bi kapatici ozelligi yok dimi?? Cayi bayaaaa bi koyu yapsam, yamali yerlere koyu renk yapsam nasil olur acabaa 🤔 Baya koyu renk elde edebilir miyim dersin??

    Cevapla
    1. Evrimcim, fotoğrafları yeniden yükledim. Umarım şimdi açılıyorlardır.
      Ne tür bir ağaç kapın? Çay, ahşaba tanin ilavesi yaparak rengini koyulaştırıyor. Kapın tanini bol bir ağaç türüyse (kestane mesela) çay etki etmeyebilir. Bakım yaptım derken sürdüğün ürüne bağlı olarak da üzerine uygulayacağın çay da ahşaba ulaşmayabilir.
      Kapının dikkat çekmeyen bir yerine deneme yap istersen.

      Ayrıca renginin koyulaşmasını istemiyorsan oksidasyon solüsyonu ve/veya çay sürme, sadece keten yağı (linseed oil) ile bakım yap. Renginde oynama olmaz, sadece ahşaba hafif bir parlaklık verir ve dış etkenlerden korur.

      Cevapla

♥ Düşüncelerinizi duymak isterim. Aşağıdaki kutucuğa bıraktığınız yorumları dört gözle bekleyip büyük bir sevinçle okuyorum! ♥